Đoạn Phạm Văn Đồng qua phía nam vùng Gò Vấp là trục đông – tây rộng nhất khu vực: giữa là các làn chính cho xe chạy suốt, hai bên là đường song hành để ra vào nhà dân và hẻm. Muốn đi nhanh thì vào làn chính; muốn rẽ vào hẻm, dừng mua đồ hay quay đầu thì phải chuyển ra song hành từ sớm, ở đúng chỗ có lối thông.
Phần lớn sự lúng túng trên tuyến này đến từ việc người đi không biết mình đang ở làn nào và lối thông kế tiếp ở đâu. Hiểu cấu trúc của con đường, bạn sẽ đỡ mất thời gian chạy quá rồi phải vòng lại, và cũng tránh được những pha tạt ngang nguy hiểm vốn hay xảy ra ở đây.
Phạm Văn Đồng nối Gò Vấp với những đâu
Ở phía tây, Phạm Văn Đồng dẫn về khu vực quanh sân bay Tân Sơn Nhất, nối với các đường đi vào sân bay và về phía Phú Nhuận. Ở phía đông, con đường băng qua Bình Thạnh và tiếp tục sang Thủ Đức cũ. Với người sống ở Gò Vấp, tuyến này có ba công dụng chính: đi làm ở phía Bình Thạnh, Thủ Đức; đi về phía sân bay; và đi ngang thành phố mà không phải chen vào những phố buôn bán đông đúc như Nguyễn Kiệm.
Trên đoạn qua Gò Vấp, Phạm Văn Đồng cắt qua các trục bắc – nam như Nguyễn Kiệm và Phan Văn Trị. Những nút giao này là nơi dòng xe đổi hướng nhiều nhất, cũng là nơi dễ ùn vào giờ cao điểm. Hai bên đường là các khu dân cư cũ của vùng Hạnh Thông, nhiều hẻm nhỏ đổ ra song hành, xen với những khu nhà ở mới xây sau này.
Vì rộng và thẳng, Phạm Văn Đồng tạo cảm giác có thể chạy nhanh. Đây chính là cái bẫy: xe máy và ô tô thường tăng tốc trên làn chính, trong khi ở song hành có người đi bộ, xe đẩy, xe giao hàng dừng đỗ. Giữ tốc độ theo biển báo và để ý các đoạn có lối thông giữa hai làn là điều nên làm.
Làn chính và đường song hành khác nhau thế nào
Làn chính để đi suốt. Làn chính nằm giữa, ngăn với song hành bằng dải phân cách. Xe trên làn chính đi một mạch giữa các nút giao, không có đầu hẻm đổ ra trực tiếp. Phù hợp khi bạn đi xa, ví dụ từ Gò Vấp sang Bình Thạnh hay ngược về phía sân bay.
Song hành để ra vào. Đường song hành chạy sát nhà dân hai bên. Mọi đầu hẻm, cửa hàng, trạm xăng, chỗ đỗ xe đều mở ra song hành. Muốn dừng, rẽ phải vào hẻm hay mua gì bên đường, bạn phải ở trên song hành.
Lối thông không có ở mọi nơi. Giữa làn chính và song hành chỉ có lối thông ở một số điểm. Nếu đi trên làn chính mà nhìn thấy hẻm cần vào, thường đã muộn: phải chạy tới lối thông tiếp theo, ra song hành rồi đi ngược hoặc vòng lại. Biết trước hẻm của mình nằm sau lối thông nào là kinh nghiệm quan trọng nhất trên tuyến.
Song hành không phải đường hai chiều tùy ý. Ở nhiều đoạn, song hành đi cùng chiều với làn chính bên cạnh. Đi ngược chiều trên song hành để "đỡ vòng" là vi phạm và rất dễ va chạm với xe đi đúng chiều đang rẽ ra từ hẻm.
Cách rẽ vào một con hẻm trên Phạm Văn Đồng
Giả sử bạn đi từ phía Bình Thạnh về, cần rẽ vào một con hẻm nằm bên phải đường trong vùng Gò Vấp. Trình tự an toàn mà người đi quen thường làm:
- Trước khi xuất phát, xem trên bản đồ hẻm cần vào nằm sau nút giao nào và lối thông gần nhất trước nó ở đâu.
- Khi còn cách khá xa, bật xi nhan phải, nhìn gương và chuyển dần sang làn bên phải của làn chính.
- Tới lối thông, giảm tốc, nhường xe đang đi trên song hành rồi mới nhập vào.
- Trên song hành, đi chậm, chú ý xe từ các hẻm khác lao ra và người đi bộ qua đường.
- Tới đầu hẻm, bật xi nhan, rẽ phải và nhường người đang đi ra từ trong hẻm.
Nếu hẻm nằm bên kia đường, việc khó hơn: phải tìm điểm quay đầu hoặc nút giao có đèn để sang chiều ngược lại, rồi lặp lại các bước trên. Đừng băng ngang dải phân cách ở chỗ không có lối, kể cả khi thấy người khác làm.
Ô tô càng cần tính trước, vì song hành ở một số đoạn hẹp, có xe máy đậu và xe giao hàng dừng, quay đầu khó.
Quay đầu và sang đường: chỗ dễ xảy ra va chạm
Trên một trục rộng có dải phân cách như Phạm Văn Đồng, quay đầu chỉ được làm ở nơi được phép, thường là tại nút giao có đèn tín hiệu hoặc những điểm mở dải phân cách có biển báo. Thời gian chờ ở các điểm này có thể lâu vào giờ cao điểm, nên nhiều người sốt ruột tìm cách quay đầu sớm. Đây là nguồn gốc của nhiều vụ va chạm, vì xe trên làn chính chạy nhanh và không lường trước có xe cắt ngang.
Người đi bộ sang đường cũng là chuyện đáng bàn. Mặt đường rộng nghĩa là phải đi qua nhiều làn xe, và xe trên làn chính thường không giảm tốc. Nếu phải sang đường, hãy dùng vạch đi bộ tại nút có đèn hoặc cầu vượt dành cho người đi bộ nếu có ở gần, đi dứt khoát, không dừng giữa chừng trên dải phân cách khi xe đang chạy hai bên.
Với phụ huynh đưa đón con, nên chọn trường và lộ trình sao cho không phải băng ngang Phạm Văn Đồng ở đoạn không có đèn. Trẻ em đi xe đạp tự đi học càng cần được dặn kỹ: đi trên song hành, không vào làn chính, sang đường ở chỗ có đèn.
Giờ nào Phạm Văn Đồng đông, giờ nào thông
Giống các trục lớn khác của thành phố, Phạm Văn Đồng đông nhất vào buổi sáng và chiều tối ngày làm việc. Buổi sáng, dòng xe từ Gò Vấp đổ ra đi về phía Bình Thạnh, Thủ Đức cũ và về phía sân bay, cộng thêm xe từ các khu khác đi ngang. Buổi chiều, dòng xe đi ngược lại. Các nút giao với Nguyễn Kiệm và Phan Văn Trị thường là nơi chậm nhất, vì dòng xe đi thẳng và rẽ trộn vào nhau.
Ngoài giờ cao điểm, làn chính khá thông, và đây là lúc tuyến này phát huy ưu thế: đi ngang thành phố nhanh hơn hẳn so với đi các phố buôn bán. Ngày mưa lớn, nhịp xe chậm lại rõ rệt, đặc biệt ở những đoạn song hành có nước đọng.
Với người đi làm hằng ngày, cách tiết kiệm thời gian hiệu quả nhất trên tuyến này thường không phải tìm đường tắt mà là dịch giờ: ra khỏi nhà sớm hơn hoặc muộn hơn khung cao điểm chừng hai mươi, ba mươi phút có khi rút ngắn chuyến đi đáng kể. Ai có thể làm việc linh hoạt nên thử vài ngày để tìm ra khung giờ hợp với mình.
Một điểm cần nhớ là dịp lễ, Tết, trục hướng về sân bay và các bến xe phía đông đông hơn hẳn ngày thường. Nếu phải đi sân bay hay bến xe vào những ngày này qua Phạm Văn Đồng, nên đi sớm hơn bình thường một khoảng đáng kể thay vì canh vừa sát giờ.
Đi trên Phạm Văn Đồng an toàn hơn
Lời khuyên đầu tiên là chọn làn sớm. Phần lớn tình huống nguy hiểm trên tuyến bắt nguồn từ việc chuyển làn gấp, tạt từ làn trong ra lối thông vào phút chót. Khi đã biết lối thông của mình, chuyển sang làn phải từ xa, giữ tốc độ đều.
Thứ hai, ở song hành hãy đi như đi trong khu dân cư, không phải như trên đường lớn. Đầu hẻm, cửa hàng, cửa nhà, xe dừng đỗ đều ở đây, và trẻ em có thể chạy ra bất cứ lúc nào. Thứ ba, ban đêm nên bật đèn đúng cách và chú ý những đoạn ánh sáng kém dưới tán cây; dải phân cách che khuất tầm nhìn ở một số lối thông, nên khi nhập làn phải quan sát kỹ.
Cuối cùng, xe máy không nên chạy sát dải phân cách ở làn chính, nơi ô tô có xu hướng chạy nhanh. Giữ khoảng cách với xe phía trước đủ để phanh khi có người tạt ngang. Nếu gặp va chạm nhỏ, đưa xe vào song hành hoặc lề trước khi trao đổi, đừng dừng giữa làn chính. Trường hợp có người bị thương, gọi cấp cứu 115 và báo công an khu vực.
Sống và mở cửa hàng bên đường song hành
Với rất nhiều hộ có nhà mặt tiền song hành, Phạm Văn Đồng không chỉ là con đường để đi qua mà là nơi mở cửa ra mỗi sáng. So với nhà trên phố buôn bán hẹp, nhà song hành có lợi là mặt đường trước cửa thoáng hơn, xe khách dừng mua hàng không chặn làn chính. Bù lại, tiếng xe từ làn chính vọng vào gần như suốt ngày đêm, bụi nhiều hơn vào mùa khô, và khách đi trên làn chính nhìn thấy cửa hàng nhưng không vào được ngay, phải đi tới lối thông rồi vòng lại.
Người mở cửa hàng ở đây thường tính chuyện chỗ để xe khách trước tiên: vỉa hè có đủ rộng không, có làm vướng người đi bộ không, xe giao hàng dừng ở đâu cho khỏi chắn song hành. Việc sử dụng lòng đường, vỉa hè do chính quyền phường và lực lượng trật tự đô thị quản lý; trước khi bày hàng hay làm mái che lấn ra ngoài, nên hỏi phường để khỏi phải tháo dỡ sau này.
Chuyện đưa xe ô tô ra vào nhà mặt tiền song hành cũng cần để ý. Xe phải cắt qua vỉa hè, người đi bộ và dòng xe máy trên song hành, nên lùi xe ra vào giờ đông là việc khá căng thẳng. Nhiều nhà chọn cách cho xe đi đầu ra, tức lùi vào lúc vắng buổi tối để sáng hôm sau chạy thẳng ra, có người đứng ngoài ra hiệu cho các xe khác. Hàng xóm hai bên cũng nên thống nhất với nhau chuyện để xe trước cửa, tránh chắn lối ra vào của nhau, vì trên song hành gần như không có chỗ đỗ dự phòng.
Với gia đình có trẻ nhỏ, cửa nhà mở thẳng ra song hành có nghĩa là trẻ chạy ra là gặp xe ngay. Nhiều nhà làm thêm một lớp cửa rào thấp, hoặc dặn trẻ không chơi trước cửa. Khi dắt xe ra khỏi nhà, nhìn cả hai phía dù song hành là đường một chiều, vì vẫn có người đi ngược chiều.
Câu hỏi thường gặp
Đường song hành Phạm Văn Đồng có đi hai chiều không?
Ở nhiều đoạn, song hành chỉ đi một chiều, cùng chiều với làn chính bên cạnh. Một số đoạn có thể khác do tổ chức giao thông thay đổi theo thời gian. Luôn nhìn biển báo tại chỗ; đi ngược chiều trên song hành vừa vi phạm vừa dễ va chạm với xe từ hẻm rẽ ra.
Đi từ Gò Vấp sang Thủ Đức cũ có nên đi Phạm Văn Đồng?
Với phần lớn điểm đến ở Thủ Đức cũ, Phạm Văn Đồng là lựa chọn hợp lý vì là trục lớn, chạy liên tục về phía đông qua Bình Thạnh. Giờ cao điểm vẫn đông, nhất là ở các nút giao, nên tính thêm thời gian. Điểm cuối nên xem bản đồ vì Thủ Đức cũ rất rộng.
Chạy quá hẻm trên Phạm Văn Đồng thì làm sao?
Đừng dừng lại hay lùi trên làn chính. Đi tiếp tới lối thông hoặc nút giao kế tiếp, chuyển ra song hành, rồi tìm chỗ quay đầu hợp lệ để vòng lại. Lần sau, xem trước hẻm của mình nằm sau lối thông nào để chuyển làn sớm.
Có được dừng xe trên làn chính Phạm Văn Đồng không?
Không nên dừng trên làn chính trừ khi xe hỏng đột ngột. Nếu phải dừng, bật đèn khẩn cấp, cố đưa xe sát lề hoặc vào song hành tại lối thông gần nhất, người ngồi trên xe nên ra khỏi phần đường xe chạy. Muốn mua đồ hay đón người thì vào song hành.
Phạm Văn Đồng có dẫn thẳng vào sân bay Tân Sơn Nhất không?
Phạm Văn Đồng dẫn về khu vực quanh sân bay ở phía tây và nối với các đường vào nhà ga. Từ Gò Vấp đây là một trong những hướng đi sân bay phổ biến. Lối vào cụ thể còn tùy nhà ga bạn cần tới, nên kiểm trên vé và xem bản đồ trước khi đi.
Người đi bộ sang đường Phạm Văn Đồng ở đâu an toàn?
Nên sang đường tại nút giao có đèn tín hiệu và vạch đi bộ, hoặc cầu vượt dành cho người đi bộ nếu gần đó có. Đi dứt khoát, quan sát cả hai phía, không đứng lại giữa chừng trên dải phân cách khi xe đang chạy nhanh ở hai bên.