Vùng Gò Vấp (nay là sáu phường Gò Vấp, Hạnh Thông, An Nhơn, Thông Tây Hội, An Hội Tây, An Hội Đông của TP Hồ Chí Minh) có một bộ khung đường khá dễ nhớ: Nguyễn Kiệm từ phía Phú Nhuận đi lên, gặp Ngã Sáu Gò Vấp rồi tỏa ra Quang Trung về phía tây bắc và Nguyễn Oanh về phía bắc; Phạm Văn Đồng cắt ngang phía nam theo hướng đông – tây; Phan Văn Trị chạy song song phía đông Nguyễn Kiệm; Lê Đức Thọ và các trục phía bắc dẫn về vùng ven sông.
Nắm được năm, sáu con đường này là đủ để biết mình đang ở đâu trong hầu hết các tình huống. Phần còn lại của Gò Vấp là mạng hẻm dày đặc nằm giữa các trục, nơi người mới hay lạc nhất. Bài này đi lần lượt từng trục, cách chúng nối với nhau và một vài mẹo định hướng mà người ở lâu dùng hằng ngày.
Nguyễn Kiệm và Ngã Sáu: xương sống từ phía nam đi lên
Với phần lớn người từ trung tâm thành phố lên, cửa ngõ đầu tiên vào Gò Vấp là đường Nguyễn Kiệm. Con đường này nối từ khu Phú Nhuận, đi qua vùng có Bệnh viện Quân y 175 và Công viên Văn hoá Gia Định ở gần đó, rồi chạy lên phía bắc tới Ngã Sáu Gò Vấp. Hai bên đường là dãy nhà mặt phố buôn bán dày, cửa hàng điện thoại, quán ăn, ngân hàng, xen giữa là những đầu hẻm dẫn sâu vào khu dân cư.
Ngã Sáu Gò Vấp là điểm mốc mà gần như ai sống ở đây cũng dùng để chỉ đường. Tại đây Nguyễn Kiệm gặp Quang Trung, Nguyễn Oanh, Nguyễn Văn Nghi và vài nhánh nhỏ khác. Khu quanh ngã sáu là một trong những nơi buôn bán sầm uất lâu đời nhất của vùng, gần chợ Gò Vấp. Khi ai đó nói "trên ngã sáu" hay "dưới ngã sáu", họ đang dùng ngã sáu như tâm của cả vùng: phía trên là Quang Trung, Nguyễn Oanh đi lên bắc và tây bắc; phía dưới là Nguyễn Kiệm về Phú Nhuận.
Vì là xương sống, Nguyễn Kiệm cũng là trục đông xe bậc nhất vào giờ cao điểm. Người ở lâu thường chỉ dùng nó khi điểm đến nằm ngay trên đường hoặc khi đi thẳng về phía Phú Nhuận, còn những chuyến đi ngang thì tìm trục khác.
Một chi tiết nhỏ nhưng hữu ích: trên Nguyễn Kiệm, phía Phú Nhuận và phía Gò Vấp nối liền nhau không có ranh giới nào nhìn thấy được, số nhà vẫn chạy tiếp. Người mới hay tưởng mình đã vào Gò Vấp trong khi vẫn còn ở Phú Nhuận, hoặc ngược lại. Khi hẹn ai đó trên con đường này, nên hẹn theo mốc rõ ràng như cổng bệnh viện, ngã tư có đèn hay một ngân hàng lớn, thay vì chỉ đưa số nhà rồi để người kia tự dò từ đầu đường.
Quang Trung và Nguyễn Oanh: hai nhánh tỏa lên phía bắc
Từ Ngã Sáu, đường Quang Trung chạy về hướng tây bắc, dài và thẳng, xuyên qua vùng các phường Thông Tây Hội, An Hội Tây hiện nay, tới khu chợ Cầu giáp Quận 12 cũ. Dọc Quang Trung có chợ Hạnh Thông Tây, nhiều siêu thị, cửa hàng điện máy, trường học và hàng trăm đầu hẻm. Đây là trục chính của nửa phía tây Gò Vấp; người ở các hẻm quanh Quang Trung gần như ngày nào cũng đi qua nó.
Nhánh thứ hai, Nguyễn Oanh, chạy gần như thẳng lên phía bắc, qua vùng phường Gò Vấp và An Nhơn mới, tới cây cầu ở cuối đường bắc qua sông để sang phía Quận 12 cũ (người quanh đó quen gọi là cầu An Lộc). Nguyễn Oanh cũng là đường dẫn tới các lối sang An Phú Đông, nên vào sáng sớm và chiều tối có dòng xe từ bên kia sông đổ về.
Giữa hai nhánh này là một vùng rất rộng gồm những con đường nhánh như Lê Văn Thọ, Phạm Văn Chiêu, Thống Nhất, Lê Đức Thọ, Nguyễn Văn Khối (trước đây gọi là đường Cây Trâm). Các đường này nối ngang giữa Quang Trung và Nguyễn Oanh hoặc chạy song song với chúng, giúp bạn đi xuyên khu mà không cần quay lại ngã sáu.
Phạm Văn Đồng và Phan Văn Trị: hai trục của nửa phía đông và phía nam
Phạm Văn Đồng là con đường lớn nhất xét về mặt cắt ngang. Đường chạy theo hướng đông – tây ở phía nam vùng Gò Vấp, một đầu về phía khu sân bay, đầu kia sang Bình Thạnh và Thủ Đức cũ. Với người Gò Vấp, đây là lối nhanh nhất để đi ngang qua thành phố mà không phải chen vào các phố hẹp. Phạm Văn Đồng có làn chính ở giữa và đường song hành hai bên, nên rẽ vào hẻm phải đi theo làn song hành chứ không quẹo thẳng từ làn chính được.
Phan Văn Trị chạy theo hướng bắc – nam ở nửa phía đông, gần như song song với Nguyễn Kiệm. Đầu phía nam nối về khu Bình Thạnh, đi lên cắt qua Phạm Văn Đồng rồi tiếp tục vào khu dân cư phía trên. Nhiều người chọn Phan Văn Trị làm đường thay thế khi Nguyễn Kiệm kẹt, vì nó đi cùng hướng nhưng thường bớt dày xe hơn ở vài đoạn. Dọc tuyến có các khu nhà ở mới, trung tâm mua sắm và nhiều quán ăn.
Ở nửa phía bắc còn có đường Nguyễn Văn Lượng, một trục nhánh khá rộng mà dọc hai bên mọc lên nhiều khu nhà ở mới và trung tâm mua sắm trong khoảng hai thập niên gần đây. Người ở các phường An Hội Tây, An Hội Đông hiện nay đi chợ, đi siêu thị, đưa con đi học phần nhiều quanh quẩn trục này và Lê Đức Thọ, ít khi phải xuống tận Ngã Sáu. Có thể coi đây là cái lõi sinh hoạt thứ hai của vùng, trẻ hơn và thoáng hơn so với khu quanh chợ Gò Vấp cũ.
Ngoài ra, ở rìa phía tây giáp khu sân bay có đường Tân Sơn và Phan Huy Ích, là những đường gắn với ranh giới giữa vùng Gò Vấp và phía Tân Bình cũ. Người ở khu này đi sân bay hay sang Tân Bình thường dùng các đường đó thay vì vòng ra phía nam.
Bảng nhớ nhanh: trục nào dẫn đi đâu
Bảng dưới gom các trục chính theo hướng đi phổ biến nhất của người sống ở Gò Vấp. Đây là cách người địa phương nghĩ về đường, không phải sơ đồ quy hoạch chính thức.
| Trục | Hướng chạy | Thường dùng để |
|---|---|---|
| Nguyễn Kiệm | Nam – bắc, từ Phú Nhuận lên Ngã Sáu | Vào trung tâm, Phú Nhuận, ga Sài Gòn; tới Bệnh viện 175 |
| Quang Trung | Từ Ngã Sáu về tây bắc | Đi lại trong nửa phía tây, sang Quận 12 cũ phía chợ Cầu |
| Nguyễn Oanh | Từ Ngã Sáu lên bắc | Sang bên kia sông về Quận 12 cũ, An Phú Đông |
| Phạm Văn Đồng | Đông – tây ở phía nam | Đi Bình Thạnh, Thủ Đức cũ; về hướng sân bay |
| Phan Văn Trị | Nam – bắc ở phía đông | Đường thay thế cho Nguyễn Kiệm, về phía Bình Thạnh |
| Lê Đức Thọ, Phạm Văn Chiêu, Lê Văn Thọ | Các trục nhánh phía bắc | Đi xuyên khu dân cư giữa Quang Trung và Nguyễn Oanh |
Nhìn bảng sẽ thấy một điều: gần như mọi trục đi vào trung tâm đều dồn về phía nam, qua Nguyễn Kiệm, Phan Văn Trị hoặc Phạm Văn Đồng. Đó là lý do giờ cao điểm sáng, phía nam Gò Vấp đông hơn hẳn phía bắc, còn chiều tối thì ngược lại.
Khi chưa quen, bạn chỉ cần xác định mình đang ở phía nào của Ngã Sáu và đang gần trục nào, rồi đi ra trục đó trước khi tính tiếp. Đi xuyên hẻm để "cắt góc" chỉ nên làm khi đã thuộc đường.
Đường sắt, kênh rạch và những ranh giới tự nhiên
Đường sắt Bắc – Nam đi xuyên qua vùng Gò Vấp ở nửa phía đông, có ga Gò Vấp. Tuyến đường sắt cắt ngang một số con đường bằng các đường ngang có rào chắn. Khi tàu qua, rào hạ xuống và xe phải dừng chờ, có lúc vài phút, nên người quen đường thường tính trước nếu phải qua đường ngang vào giờ có tàu. Đừng bao giờ vượt rào hay chen qua khi chuông đã báo, kể cả khi thấy tàu còn xa: tàu chạy nhanh hơn bạn tưởng và không thể dừng gấp.
Phía bắc và tây bắc, vùng Gò Vấp giáp các dòng sông, kênh rạch như sông Vàm Thuật và rạch Bến Cát, bên kia là An Phú Đông và các khu của Quận 12 cũ. Muốn sang đó bắt buộc phải qua cầu, nên các đường dẫn lên cầu là nơi xe dồn lại vào giờ cao điểm. Phía tây nam là khu sân bay Tân Sơn Nhất với hàng rào dài, buộc xe phải đi vòng theo vài con đường nhất định.
Ba ranh giới này, đường sắt, sông rạch và sân bay, giải thích vì sao Gò Vấp có nhiều điểm thắt cổ chai dù không thiếu đường. Bạn không thể đi thẳng tới mọi nơi; đôi khi phải đi xa hơn một chút để tới đúng chỗ có cầu, có đường ngang hay có lối vòng. Khi xem bản đồ để tìm nhà thuê hay chỗ làm, hãy nhìn xem giữa hai điểm có vướng một trong ba ranh giới này không: hai nơi trông rất gần trên bản đồ có khi phải đi vòng khá xa nếu ở hai bên đường ray hay hai bờ rạch.
Mẹo định hướng của người ở lâu
Lấy máy bay làm la bàn. Máy bay hạ cánh và cất cánh ở phía sân bay, tức phía tây nam. Ở bất cứ hẻm nào, nhìn hướng máy bay bay thấp là đoán được đâu là phía Tân Bình, từ đó suy ra hướng về Ngã Sáu hay về Phạm Văn Đồng.
Hỏi theo mốc, không hỏi theo số. Người địa phương chỉ đường bằng chợ, trường, nhà thờ, ngã ba, chứ ít khi nhớ số nhà. Hỏi "gần chợ Hạnh Thông Tây" hay "qua đường ray" sẽ được trả lời nhanh hơn hỏi một số hẻm nhiều tầng.
Ra trục trước, vào hẻm sau. Phần mềm bản đồ hay chọn đường xuyên hẻm cho ngắn, nhưng hẻm Gò Vấp có nhiều đoạn cụt, đoạn một chiều tự quy ước, đoạn hẹp không qua được xe tải nhỏ. Đi trục chính tới gần điểm đến rồi mới rẽ vào hẻm thường nhanh và ít rủi ro hơn.
Nhớ tên phường mới đi kèm tên đường. Từ tháng 7/2025, các phường đánh số cũ đã gộp thành sáu phường mang tên làng xưa. Tên đường không đổi, nhưng khi đặt xe hay nhận hàng, ghi đúng tên phường mới giúp tài xế lọc nhanh khỏi những con đường trùng tên ở nơi khác.
Câu hỏi thường gặp
Đường lớn nhất ở Gò Vấp là đường nào?
Xét bề rộng mặt cắt, Phạm Văn Đồng là trục lớn nhất, có làn chính và đường song hành. Xét vai trò trong đời sống hằng ngày thì Nguyễn Kiệm, Quang Trung và Nguyễn Oanh quan trọng không kém, vì đó là nơi tập trung buôn bán, chợ, trường học và là lối ra vào của phần lớn khu dân cư.
Ngã Sáu Gò Vấp nằm ở đâu?
Ngã Sáu nằm ở khoảng giữa vùng Gò Vấp, nơi Nguyễn Kiệm từ phía Phú Nhuận đi lên gặp Quang Trung, Nguyễn Oanh, Nguyễn Văn Nghi và vài nhánh khác. Đây là mốc chỉ đường phổ biến nhất; người ở đây thường nói "trên ngã sáu" hay "dưới ngã sáu" để tả vị trí.
Từ Gò Vấp sang Quận 12 cũ đi đường nào?
Tùy điểm đến. Về phía tây bắc, khu chợ Cầu, người ta đi theo Quang Trung. Về phía bắc, bên kia sông, đi theo Nguyễn Oanh qua cây cầu cuối đường. Sang An Phú Đông thì đi các đường dẫn lên cầu qua sông Vàm Thuật. Nên xem bản đồ cho chặng cuối vì các khu bên kia sông khá rộng.
Đường Cây Trâm bây giờ tên là gì?
Đường Cây Trâm ở Gò Vấp đã được đổi tên thành đường Nguyễn Văn Khối. Người lớn tuổi và nhiều biển hiệu cửa hàng vẫn dùng tên cũ, nên khi hỏi đường bạn có thể nghe cả hai cách gọi cho cùng một con đường. Khi ghi địa chỉ chính thức, nên dùng tên mới.
Có nên đi xuyên hẻm để tránh kẹt xe không?
Chỉ khi bạn đã thuộc đường. Hẻm ở Gò Vấp có nhiều đoạn cụt, đoạn hẹp, đoạn có chợ tự phát buổi sáng, và người đi xuyên hẻm đông lên vào giờ cao điểm. Người mới nên ra trục chính trước, đến gần điểm đến rồi mới rẽ vào hẻm.
Gò Vấp có ga tàu hỏa không?
Có ga Gò Vấp trên tuyến đường sắt Bắc – Nam, nhưng đây là ga nhỏ. Người đi tàu đường dài thường lên tàu ở ga Sài Gòn. Trước khi đi, nên kiểm trên vé hoặc hỏi ngành đường sắt xem chuyến của mình có đón khách ở ga nào.